Laadpalen inspecteren: welke meetapparatuur heeft u nodig?

Het aantal laadpunten voor elektrische voertuigen groeit snel. Daarmee neemt ook de behoefte toe aan inspectie en onderhoud van laadinstallaties. Een laadpaal is echter meer dan alleen een wandcontactdoos met een stekker. Naast de normale elektrische veiligheidsmetingen moet ook worden gecontroleerd of de communicatie tussen laadpaal en voertuig correct functioneert.

Welke meetapparatuur heeft u daarvoor nodig? In de praktijk bestaat een goede meetopstelling meestal uit een installatietester in combinatie met een EVSE-adapter.

Een laadpaal is onderdeel van de elektrische installatie

Een laadpunt, ook wel EVSE genoemd (Electric Vehicle Supply Equipment), maakt onderdeel uit van de elektrische installatie. Bij aanleg en oplevering speelt daarom NEN 1010 een belangrijke rol. NEN 1010 wordt gebruikt voor het ontwerpen, aanleggen en verifiëren van laagspanningsinstallaties. Voor de bedrijfsvoering en periodieke inspectie van bestaande installaties is NEN 3140 van belang.

Een inspectie bestaat niet alleen uit meten. Ook de visuele inspectie en functionele beproeving zijn belangrijk. Bij een elektrotechnische inspectie gaat het uiteindelijk om controle, meting, beproeving en rapportage.

1. Installatietester

De basis van de inspectie is een geschikte multifunctionele installatietester. Hiermee kunt u onder andere de elektrische installatie vóór en achter het laadpunt beoordelen.

Afhankelijk van de installatie voert u bijvoorbeeld de volgende metingen uit:

• continuïteit van de beschermingsleiding;
• isolatieweerstand;
• netspanning;
• fasevolgorde bij driefasenlaadpunten;
• foutlusimpedantie;
• aardingsweerstand indien van toepassing;
• RCD- of aardlekschakelaartest.

Een laadpaal kan bijvoorbeeld worden gevoed vanuit een TN- of TT-stelsel. Welke metingen noodzakelijk zijn, hangt daarom mede af van de opbouw van de installatie.

2. EVSE-adapter

Met alleen een normale installatietester bent u er meestal nog niet. De laadpaal geeft namelijk niet zomaar spanning op de laadconnector.

Eerst moet een elektrisch voertuig worden aangesloten en moet communicatie plaatsvinden tussen voertuig en laadpunt. Om dit tijdens een inspectie na te bootsen gebruikt u een EVSE-testadapter.

De adapter wordt aangesloten op de Type 2-aansluiting van de laadpaal en simuleert het aangesloten voertuig. Daarna kunt u uw installatietester op de adapter aansluiten.

Zo ontstaat feitelijk:

laadpaal → EVSE-adapter → installatietester

Control Pilot en Proximity Pilot testen

Een belangrijke functie van de EVSE-adapter is het simuleren van de signalen Control Pilot (CP) en Proximity Pilot (PP).

Via de Control Pilot wordt onder andere bepaald in welke toestand voertuig en laadstation zich bevinden. Met een EVSE-adapter kunt u bijvoorbeeld simuleren dat:

• geen voertuig aanwezig is;
• een voertuig aangesloten is;
• het voertuig gereed is om te laden;
• laden met ventilatie wordt gevraagd, indien ondersteund;
• een foutconditie aanwezig is.

De Proximity Pilot wordt onder andere gebruikt voor informatie over de aangesloten laadkabel en de toegestane stroom.

Een EVSE-adapter zoals de Metrel A 1532 simuleert zowel de CP- als PP-status en maakt vervolgens elektrische metingen met een aangesloten installatietester mogelijk.

3. Aardlekbeveiliging en 6 mA DC controleren

Bij laadinstallaties verdient de aardlekbeveiliging extra aandacht.

Elektrische voertuigen kunnen DC-foutstromen veroorzaken. Daarom kan een laadpunt voorzien zijn van aanvullende detectie van gelijkstroomfouten, bijvoorbeeld een 6 mA DC-detectievoorziening (RDC-DD). Afhankelijk van de opbouw van het laadpunt en de installatie kan daarnaast bijvoorbeeld een type A- of type B-aardlekbeveiliging aanwezig zijn.

Niet iedere installatietester kan deze EV-specifieke beveiligingen testen.

Let bij aanschaf daarom goed op of de tester geschikt is voor:

• de aanwezige RCD-typen;
• EV-laadpunten;
• 6 mA DC-beveiligingen;
• meting van uitschakeltijd en eventueel aanspreekstroom.

Moderne EVSE-testoplossingen kunnen specifiek een 6 mA DC-test uitvoeren.

4. Foutlusimpedantie meten

Ook de foutlusimpedantie kan onderdeel zijn van de inspectie.

Bij laadpunten met gevoelige aardlek- en DC-beveiligingen is hierbij wel aandacht nodig. Een traditionele lusimpedantiemeting met een relatief hoge teststroom kan een beveiliging ongewenst laten aanspreken.

Daarom beschikken sommige moderne installatietesters over speciale laagstroom- of EVSE-meetfuncties waarmee de foutlusimpedantie achter deze beveiligingen kan worden gemeten.

Controleer dus niet alleen of uw installatietester een lusimpedantiemeting kan uitvoeren, maar ook of deze geschikt is voor het type laadinstallatie dat u wilt inspecteren.

5. Functionele controle

Een laadpunt moet niet alleen elektrisch veilig zijn, maar ook correct reageren op verschillende situaties.

Met een geschikte EVSE-adapter kunt u onder andere controleren:

• of het laadpunt een aangesloten voertuig herkent;
• of de laadspanning op het juiste moment wordt vrijgegeven;
• of CP- en PP-signalen correct worden verwerkt;
• of het laadpunt bij een gesimuleerde fout correct reageert;
• of de fasen en spanningen correct aanwezig zijn.

Uitgebreidere adapters kunnen daarnaast storingen simuleren, zoals een onderbroken PE-verbinding of een fout in het CP-signaal.

Welke meetapparatuur heeft u minimaal nodig?

Voor de meeste inspecties van Mode 3-laadpunten bestaat de basisset uit:

1. Een multifunctionele installatietester
Voor de normale veiligheidsmetingen zoals isolatieweerstand, beschermingsleiding, lusimpedantie en RCD-test.

2. Een EVSE-adapter met Type 2-aansluiting
Voor het simuleren van een elektrisch voertuig en het toegankelijk maken van het laadpunt voor metingen.

3. Geschikte meetleidingen en accessoires
Voor één- en driefasenmetingen en eventuele aanvullende aardingsmetingen.

Wilt u ook 6 mA DC-beveiligingen testen, controleer dan uitdrukkelijk of de gekozen combinatie van installatietester en EVSE-adapter deze test ondersteunt.

Losse adapter of complete EVSE-tester?

Er bestaan grofweg twee oplossingen.

Een EVSE-adapter in combinatie met een installatietester is interessant wanneer u al een geschikte installatietester bezit. De adapter simuleert het voertuig, terwijl de installatietester de elektrische metingen uitvoert.

Een specialistische EVSE-tester of laadstation-analyzer combineert meer functies in één instrument. Afhankelijk van het model kunnen bijvoorbeeld CP-signalen, PWM-duty-cycle, fasenvolgorde en 6 mA DC-beveiliging rechtstreeks worden geanalyseerd.

Welke oplossing het meest geschikt is, hangt vooral af van het aantal laadpunten dat u inspecteert en hoe uitgebreid u wilt testen.

Let op de combinatie van tester en adapter

Niet iedere EVSE-adapter werkt met iedere installatietester en niet iedere combinatie ondersteunt dezelfde metingen.

Controleer daarom vóór aanschaf:

• welk type laadpunten u gaat inspecteren;
• éénfase of driefase;
• welke RCD-beveiligingen u wilt testen;
• of 6 mA DC-tests noodzakelijk zijn;
• of automatische EVSE-testprocedures gewenst zijn;
• of resultaten moeten worden opgeslagen en gerapporteerd.

Een relatief eenvoudige EVSE-adapter kan voldoende zijn voor incidentele inspecties. Voor inspecteurs die regelmatig laadstations keuren kan een combinatie met automatische testsequenties en rapportagesoftware veel tijd besparen.

Conclusie

Voor het professioneel inspecteren van laadpalen is een gewone installatietester alleen meestal niet voldoende. De meest praktische oplossing is een geschikte installatietester gecombineerd met een EVSE-testadapter.

Daarmee kunt u zowel de normale elektrische veiligheidsmetingen uitvoeren als het aangesloten voertuig simuleren en de werking van het laadpunt controleren.

Let bij de keuze van de meetapparatuur vooral op ondersteuning van CP/PP-simulatie, RCD-tests, 6 mA DC-detectie, foutlusimpedantie en één- of driefasenmetingen.

Meetwinkel.nl levert verschillende installatietesters en EVSE-testadapters voor het inspecteren van laadpunten. Twijfelt u welke combinatie geschikt is voor uw werkzaamheden? Neem dan contact met ons op via info@meetwinkel.nl of bel met ons op 088-2450050. Wij helpen u graag bij het samenstellen van de juiste meetoplossing.